Odpowiedzialność cywilna rodziny w Portugalii: sumy w milionach, zasięg światowy

OC rodziny przy znacznym majątku

Odpowiedzialność cywilna to jedno z niewielu ryzyk, których wysokości nie wyznacza wartość tego, co się posiada, lecz rozmiar szkody wyrządzonej komuś innemu. Poważny wypadek z udziałem gościa, pracownika czy przypadkowego przechodnia może oznaczać roszczenie o koszty leczenia, utracone dochody i zadośćuczynienie liczone przez lata. A im większy majątek, tym bardziej oczywistym celem roszczenia staje się rodzina, która go posiada.

Polisy dla majątków o wysokiej wartości, które lokujemy, mają zwykle następujące warunki referencyjne:

• Sumy dopasowane do majątku

  Odpowiedzialność cywilna rodziny z sumami gwarancyjnymi rzędu kilku milionów euro, o zasięgu światowym.

• Koszty obrony ponad sumę

  Koszty obrony prawnej są pokrywane ponad sumę gwarancyjną, a nie z niej potrącane.

• Kto jest chroniony

  Domownicy, w tym dzieci studiujące poza domem, oraz osoby okazjonalnie opiekujące się Państwa zwierzętami; goście i personel domowy w związku z rezydencją.

• Wszystkie rezydencje

  Jako właściciel, najemca lub użytkownik — w Portugalii, w Hiszpanii albo wszędzie tam, gdzie rodzina ma dom.

Sytuacje typowe dla domów o wysokiej wartości

• Personel domowy. Ogrodnik, pomoc domowa, opiekunka do dzieci, kierowca — szkoda wyrządzona przez nich osobom trzecim oraz szkoda, której sami doznają. Ta druga część ma w Portugalii odrębny reżim: pracodawca pomocy domowej ma ustawowy obowiązek zawarcia ubezpieczenia wypadkowego pracowników (seguro de acidentes de trabalho), którego OC nie zastępuje.
• Goście i przyjęcia. Upadek na tarasie, wypadek przy basenie, szkoda podczas uroczystości organizowanej w domu.
• Basen, korty, konie. Elementy, które podnoszą ryzyko szkody na osobie; warto sprawdzić, czy polisa nie wyłącza ich wprost i czy konie wymagają zgłoszenia.
• Łodzie i skutery wodne. Małe jednostki bywają objęte polisą rodzinną do określonej długości lub mocy silnika. Większe wymagają odrębnej polisy jachtowej, a dla łodzi rekreacyjnych w Portugalii obowiązuje ustawowe ubezpieczenie OC.
• Wynajem domu. Gdy rezydencja jest okresowo wynajmowana, odpowiedzialność wobec najemców i gości musi być zgłoszona — zwykła polisa rodzinna nie obejmuje działalności zarobkowej.
• Dzieci za granicą. Studia, wymiana, praktyki — zasięg światowy i objęcie dzieci mieszkających poza domem sprawdzamy w definicji ubezpieczonego, a nie w ulotce.

Co pozostaje odrębne: OC zawodowa

Polisa rodzinna nie obejmuje odpowiedzialności związanej z pracą zawodową ani z prowadzeniem firmy — to zawsze osobna umowa. OC zawodowa chroni przed roszczeniami wynikającymi z wykonywanej pracy: błędu w usłudze, niedopatrzenia, szkody wyrządzonej klientowi lub jego mieniu, a w przypadku zawodów kontaktowych — szkody na osobie. Coraz więcej naszych polskich klientów potrzebuje jej z dwóch powodów jednocześnie: bo ryzyko jest realne i bo kontrahent wpisał ją do umowy.

Konsultanci i specjaliści IT pracujący zdalnie

Najczęstsza grupa. Polski lub międzynarodowy klient, praca z Portugalii, umowa B2B. Kontrakty korporacyjne regularnie wymagają professional indemnity z konkretną sumą, a czasem także public liability. Kluczowe pytania, które zadajemy: gdzie znajdują się klienci, jakiemu prawu podlega umowa, czy praca dotyczy systemów przetwarzających dane osobowe i czy wymagane jest rozszerzenie o szkody cybernetyczne. Zakres terytorialny i jurysdykcja to w tym przypadku pierwsza rzecz do sprawdzenia — nie suma.

Fizjoterapeuci, terapeuci, branża wellness

Praca polegająca na kontakcie z ciałem klienta oznacza ryzyko szkody na osobie. Ubezpieczyciele oceniają tu przede wszystkim zakres wykonywanych czynności, a nie nazwę zawodu: masaż, terapia manualna, zabiegi z użyciem urządzeń, nakłuwanie, zabiegi estetyczne i suplementacja to kategorie o bardzo różnym ryzyku i różnym traktowaniu. Część z nich jest wyłączona ze standardowych wariantów i wymaga indywidualnej oceny. Do tego dochodzą wymogi dotyczące uprawnień i rejestracji zawodowej w Portugalii — te ustala regulator branżowy, nie ubezpieczyciel, i nie wypowiadamy się o nich.

Małe firmy, warsztaty, lokale

Gdzie przyjmuje się klientów, tam potrzebna jest odpowiedzialność cywilna za miejsce prowadzenia działalności — od pośliźnięcia się na mokrej podłodze do szkody wyrządzonej przez pracownika. Przy zatrudnianiu dochodzi obowiązkowe ubezpieczenie wypadkowe pracowników (seguro de acidentes de trabalho), które w Portugalii jest wymagane ustawowo i stanowi odrębny produkt.

Wynajmujący nieruchomości

Przy wynajmie długoterminowym i przy alojamento local odpowiedzialność cywilna wobec najemców i gości jest osobnym tematem, a zwykła polisa mieszkaniowa zwykle nie obejmuje działalności zarobkowej.

O co zapyta ubezpieczyciel przy OC zawodowej

1. Dokładny opis działalności — nie nazwa zawodu, ale wykonywane czynności.
2. Roczne przychody lub ich prognoza; to zwykle podstawa taryfy.
3. Gdzie są klienci i jakiemu prawu podlegają umowy.
4. Wymagana suma gwarancyjna, jeśli wynika z kontraktu — warto przesłać odpowiedni fragment umowy.
5. Historia szkód i roszczeń z ostatnich lat, także tych zgłoszonych, a nieuznanych.
6. Kwalifikacje i rejestracje zawodowe, jeśli branża je przewiduje.
7. Liczba pracowników i podwykonawców oraz zakres ich prac.

Przyjęcie ryzyka i ostateczny zakres zależą od decyzji ubezpieczyciela po ocenie ryzyka. Ta strona opisuje typową praktykę rynkową i nie stanowi potwierdzenia warunków konkretnej polisy ani porady prawnej co do obowiązków zawodowych.